<h2>Inleiding</h2>In Psalm 23:4 staat de befaamde regel: ‘Uw stok en Uw staf die vertroosten mij’. Gewoonlijk wordt de stok gezien als het gereedschap van een herder om de dieren veilig te kunnen leiden. Het Hebreeuwse woord 'sjeevet' hoeft echter niet perse met ‘stok’ vertaald te worden. Dit woord betekent namelijk ook ‘scepter’. Kunnen wij dit woord in Psalm 23 ook met ‘scepter’ vertalen? Klopt de algemeen aanvaarde herderlijke context van deze psalm of is er ook sprake van een koninklijke context? En wat zijn daarvan de consequenties voor de uitleg van deze Psalm? Ga mee op ontdekkingsreis in deze prachtige Psalm.<h2>Context: herderlijk en koninklijk</h2>Vertalen is altijd kiezen. Hebreeuwse woorden overlappen nooit volledig met Nederlandse woorden. Daarom moet je in een vertaling een keuze maken, waarbij je andere opties laat liggen. Zo ook met ‘stok’ of ‘scepter’. Vaak wordt voor ‘stok’ gekozen en wordt de betekenis van de ‘scepter’ vergeten. Om een verantwoorde keuze te kunnen maken voor stok of scepter, moeten we bepalen of de context van Psalm 23:4 vooral een herderlijke is of een koninklijke of misschien allebei.Hierbij is het goed om te beseffen dat herderschap en koningschap in de Bijbel nauw bij elkaar horen. Zo hoedde Mozes bijvoorbeeld eerst veertig jaar schapen, voordat hij het volk mocht ‘hoeden’ en ook koning David is voor zijn koningschap herder geweest. We zien dus in de Bijbelse taal dat concepten van herderschap vaak ook op het koningschap betrokken worden. Deze betekenis speelt op de achtergrond altijd mee. Afhankelijk van de context komt de ene of andere betekenis sterker naar voren, maar de andere klinkt mee…Psalm 23:1 ('De HEER is mijn herder') begint met JHWH als Ro’i te bestempelen. Dit woord betekent ‘herder’, maar kan ook in overdrachtelijke zin als ‘heerser’ vertaald worden. Het koningschap klinkt dus al vanaf vers 1 op de achtergrond mee. Het herderschap komt in de eerste twee verzen wel het sterkst naar voren, gezien het gaat over grazige weiden en wateren.In vers 3 ('Hij leidt mij...') lijkt de focus te verschuiven van een herderlijke naar een koninklijke context. De beelden van het herderschap worden hier meer in overdrachtelijke of geestelijke zin opgepakt. God doet de ziel van de schrijver terugkeren en Hij leidt hem in een spoor of verschansing van rechtvaardigheid. Rechtvaardigheid heeft met een rechtssysteem te maken en wordt eerder op mensen dan op schapen betrokken. Ook past het rechtssysteem beter bij de koning, dan bij de herder, gezien de koning de rechtspraak deed.Dan volgt vers 4 met de stok of scepter daarin ('Uw stok en Uw staf...'). Vervolgens spreken de verzen 5 en 6 over de Tempel. Het Hebreeuwse woord 'shulchan' betekent ‘tafel’ en komt het meeste voor in Exodus, waar het steeds om de Tafel van de Toonbroden gaat. Shulchan heeft interessant genoeg dezelfde wortel als 'shalach' wat ‘zenden’ of ‘vergeven’ betekent: de schuld wordt vergeven. En dan volgt de olie van de zalving, wat meer met het koningschap dan met het herderschap samenhangt. En de overvloeiende beker kan gelinkt worden aan de plengoffers. Al met al hebben we hier een drievoudige opsomming: vergeving, zalving en overvloed. In vers 6 wordt de Tempel zelfs letterlijk benoemd ('het huis van de HEER'). De schrijver wil in de Tempel wonen. We zijn in de loop van de Psalm van een herderlijke context in een koninklijke context overgegaan. De Tempel is namelijk Gods heilige paleis op aarde, waar Hij zetelt als Koning.<h2>Vertaling: scepter of stok</h2>Hoe moeten we het Hebreeuwse woord sjeevet in vers 4 dan vertalen? Dit is nog niet zo gemakkelijk te zeggen, gezien we midden in de overgang van de herderlijke naar de koninklijke context zitten. Er valt dus zowel voor scepter als stok wel iets te zeggen. Toch lijkt de vertaling ‘scepter’ hier de voorkeur te genieten, vanwege verschillende redenen:Ten eerste lijkt de focus al in vers 3 te verschuiven in de richting van het koningschap en de Tempel. Van een schaap kun je namelijk geen rechtvaardigheid verwachten, omdat het geen vrije wil en moreel kompas heeft, zoals een mens.Ten tweede is het eerste gebruik van een Hebreeuws woord in de Bijbel vaak belangrijk. Dit geeft vaak een blauwdruk van de belangrijkste betekenis van het woord. De eerste keer dat het woordje sjeevet voorkomt is in Genesis 49:10, waar we lezen: 'de scepter (sjeevet) zal van Juda niet wijken en evenmin de heersersstaf van tussen zijn voeten'. De context is hier duidelijk een koninklijke.Ten derde zien we een prachtige structuur in deze Psalm naar voren komen. In de verzen 1 en 6 kiest de schrijver ervoor om bij JHWH te verblijven. In de verzen 2 en 3 wordt er in de derde persoon over God gesproken (Hij). In de verzen 4b en 5 wordt er in de tweede persoon tot God gesproken (U). De knip zit hem in vers 4a, waar de schrijver zichzelf twee keer te berde brengt (ik). In deze structuur zijn de verzen 1-3 voornamelijk op JHWH als Herder gefocust. Hierbij gaat het over buiten: het onderweg zijn met God. De verzen 4b-6 zijn voornamelijk op JHWH als Koning gefocust. Hierbij gaat het over binnen: het thuis zijn in het Huis van God. Vers 4a is een overgang hiertussen. Dit zou betekent dat het woord 'sjeevet' in vers 4b al binnen de koninklijke context valt. De staf&nbsp;verwijst nog naar het herderschap, maar wordt hier als tweede benoemd. Dit laat ons zien dat het koningschap op de voorgrond treedt.Ten vierde is het goed in te zien hoe een scepter ons troost kan bieden (vers 4b). Bij een stok is dit lastiger, gezien dit een correctiemiddel of wapen is. Wanneer de Koning ons zijn scepter reikt, dan zijn wij welkom bij Hem en dat geeft een diepe troost.Het is wel belangrijk om te zien dat deze knip geen harde lijn is. Het herderschap en het koningschap horen bij elkaar en deze betekenissen lopen in elkaar over. Dus zowel stok als scepter zijn betekenissen die meespelen in vers 4. Maar wanneer je een keuze zou moeten maken, dan is scepter naar alle waarschijnlijkheid de meest passende keuze, gezien de structuur en context van de Psalm.<h2>Conclusie</h2>Psalm 23 kent een herderlijke context, die gaandeweg overgaat in een meer koninklijke context. We zien dat God ons als Herder onderweg nabij is en ons uiteindelijk veilig thuisbrengt in zijn heilig Paleis, de Tempel. Als we de structuur van de Psalm in ogenschouw nemen, dan valt vers 4b meer binnen de koninklijke context, dan binnen de herderlijke. Dit betekent dat als we moeten kiezen dat we eerder voor ‘scepter’ als vertaling zouden kiezen, dan voor ‘stok’, hoewel deze beide betekenissen allebei meeklinken. Bij de vertaling met ‘scepter’ snappen we beter waarom deze ons vertroost en past het beter in de Bijbelse lijn.<h2>Aanbeveling</h2>Bedenk altijd dat Hebreeuwse woorden in een andere taal meerdere vertaalopties hebben. Neem de voorgestelde context van een Bijbelvers niet zomaar voor lief en kijk eens waar het woord 'sjeevet' nog meer voorkomt en of ‘stok’ of ‘scepter’ binnen die context beter past.

<h2>Inleiding</h2> Het onderscheiden van de geestelijke staat van een gemeente is geen eenvoudige taak. Een gemeente bestaat immers uit mensen met verschillende achtergronden, inzichten en levenswandel. Toch laat de Schrift een duidelijke lijn zien wanneer een gemeenschap in geestelijk verval terecht komt.&nbsp; Net zoals bij het individu, is er ook bij de gemeente sprake van een weg die bewandeld wordt. Psalm 1 beschrijft voor een individu drie stappen van verval:A. wandelen in de raad van goddelozenB. staan op de weg van de zondarenC.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;zitten in de kring van spotters Wat begint als een beweging eindigt in een positie. En wat begint als beïnvloeding eindigt in een identiteit. Deze drie stappen zijn niet zomaar neergeschreven door de Psalmschrijver. In de Hebreeuwse denkwereld wordt vaak gewerkt met een opbouw van drie, die toewerkt naar een climax of naar een voltooiing (artikel hierover volgt nog). Is er ook zo’n drietrap zichtbaar in het verval als we kijken naar een gemeente? Wanneer we kijken naar de tempel en naar het optreden van Jezus, zien we dat dit inderdaad het geval is. <h2>De tempel als blauwdruk</h2> De tempel is in de Schrift het huis van God, de plaats waar God woont te midden van Zijn volk. Als eerste werd de tabernakel gebruikt in de woestijn na de uittocht uit Egypte. Daarna werd de tempel gebouwd door Salomo in Jeruzalem en vervolgens openbaart Jezus Zichzelf als de tempel (Johannes 2:19). En vervolgens is de gemeente geworden tot de tempel van de Heilige Geest (1 Korinthe 3:16). De tempel is niet slechts een gebouw maar ook een spiegel van de geestelijke toestand van Gods volk. En als de tempel wordt aangetast is dat een teken dat het hart van het volk wordt aangetast. In het optreden van Jezus zien we drie opeenvolgende fasen van verval. 1.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;VerkoophuisIn het begin van Jezus' bediening op aarde ging Hij met Pascha naar de tempel. Hij trof daar een weelderige markt aan met handelaars en geldwisselaars. Er werd flink verdiend met de verkoop van offers en aan het wisselen van geld. De dienst aan God is daar vermengd geraakt met handel, winst en economisch denken. Jezus komt de tempel binnen maakt hier korte metten mee. Hij maakt daarbij ook een statement. <blockquote>‘…maak niet het huis van Mijn Vader tot een huis van koophandel’ (Johannes 2:16)&nbsp;</blockquote> De gemeente is niet ingesteld door God als bedrijf en de eredienst wordt niet gehouden met als doel om producten te verkopen of om zoveel mogelijk collectegeld binnen te krijgen. De gemeente is geen boekwinkel, geen bank, geen café, geen grootgrondbezitter of evenementaanbieder.&nbsp; Het is een teken aan de wand als een gemeente die kant op schuift, dat de aandacht verschuift van God naar middelen. Dat geld en organisatie leidend worden. Activiteiten worden afgerekend op resultaat en/of opbrengt. Ook wordt de eredienst vaak zakelijker en functioneler. 2.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;RoversholBijna aan het einde van Jezus aardse bediening, net na Zijn intocht in Jeruzalem, gaat Hij weer naar de tempel. Opnieuw trof hij daar een weelderige markt aan waar veel omzet wordt gegenereerd en woeker winsten worden gemaakt. En ook deze tweede keer maakt Jezus hier korte metten mee. En ook nu weer maakt Hij een statement: <blockquote>'Mijn huis zal een huis van gebed genoemd worden; maar u hebt er een rovershol van gemaakt.' (Mattheüs 21:13)</blockquote> Opvallend is dat Jezus dit keer 'rovershol' zegt in plaats van 'verkoophuis'. Verkopers verkopen een product aan een koper. Dit in tegenstelling tot rovers. Zij ontnemen iets zonder er iets voor terug te geven of ze houden iets achter waar de ander recht op had. De zonen van Eli waren zulke mensen die dienden in de tabernakel. Daar beroofden zij het volk en deden veel onrecht voor hun eigen gewin (1 Samuel 2). De kenmerken van deze fase zijn dat de leiders zich vaak verrijken en op andere wijzen misbruik maken van hun positie. Dat ze de zwakken benadelen. Er is vaak manipulatie en een grote mate van controle aanwezig. Er wordt niet rechtvaardig meer gehandeld. Het zijn gemeenten waar het geld dat bestemd is voor de weduwen en wezen opgemaakt wordt door de voorganger, betaalde krachten en het gebouw. En waar soms gebruik wordt gemaakt van indoctrinatie of angst om geld af te troggelen. 3.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Huis van een mensVanaf Jezus' tijd is de tempel de gelovigen zelf. Paulus zegt ‘Weet u niet dat u Gods tempel bent en dat de Geest van God in u woont?’ (1 Korinthe 3:16). Als Jezus Zijn tempel bezoekt wat zal Hij dan aantreffen? Wat vindt Hij dan op de troon, de Geest van God, of het individu? Het individu dat zichzelf tot god heeft gemaakt en zelf bepaalt wat wel en niet kan, wat goed is en fout, wat waarheid is en wat genade.&nbsp; De kenmerken van de fase is dat het Schriftgezag is losgelaten, dat de waarheid relatief is. En de gemeente vormt God naar haar eigen beeld. In deze derde fase is God uit de tempel verdreven, en er zijn allerlei vormen van afgoderij aanwezig. Deze drie fasen zijn vaak een glijdende schaal. In de eerste stap ontstaat de gedachte dat we meer zoals de wereld moeten gaan denken, in geld, in omzet en marketing, in plaats van God zoeken in onze noden. De volgende stap is dat er onrecht, bedrog en oneerlijkheid bij komen. De derde fase is dat we God buiten de deur zetten en de waarden van God helemaal overboord gooien. Wij gaan zelf wel bepalen wat kan en wat niet. Het is van handel naar roof, van roof naar afgoderij. <h2>Conclusie</h2> De gemeente is door God bedoeld als een huis van gebed, een plaats van heiligheid en een woning van de Heilige Geest. De gemeente is niet bedoeld als onderneming of bank. Het draait om God en Zijn waarden. Het denken in geld en winst verstoort het gebed, verzwakt de toewijding en ondermijnt het gezag van Gods woord. En uiteindelijk verdringt het de aanwezigheid van God Zelf. <h2>Aanbevelingen</h2> De weg terug van een gemeente in verval begint met eerlijk geestelijk onderzoek. En vervolgens handelen zoals Jezus ons dit voordeed. Hij zei: Neem deze dingen van hier weg (Johannes 2:16). Hij verwijderde verkeerde dingen, keerde dingen om en dreef uit. Jezus was de tempel rigoreus aan het schoonmaken en reinigen. Dat zal in eerste instantie weerstand oproepen maar daarna zal het veel zegen brengen.Herstel het gebed, het contact met God. Die zal laten weten wat verkeerd en scheef is. Die staat open voor mensen die berouw hebben. Laten we Jezus' voorbeeld volgen en onze gemeenten weer een huis van gebed maken.&nbsp;

De basis van waaruit je werktDiscipelen is een levensweg en geen methode. Het is het fundament van de gemeente zoals Jezus die vlak voor Zijn opname als opdracht heeft meegegeven aan Zijn volgelingen, Mattheüs 28:16-20. Ook wel bekend als het Zendingsbevel. Het is het verlangen van Jezus en ook Zijn opdracht om anderen te vertellen over God, over Jezus Christus en de Heilige Geest. Vertellen is hier in de context van ‘maken’, relatie aangaan, voordoen, woorden gebruiken. Ze te bereiken met redding en herstel. Jezus' verlangen is ons verlangen. Op dit verlangen van Jezus wordt de gemeente gebouwd en steeds verder vergroot (Zie artikel: <a href="https://denaamdragers.nl/blog/mattheus281920" rel="noopener noreferrer" target="_blank">Mattheüs 28:19-20</a>). De gemeente begint niet bij kennis, structuur of organisatie. Maar bij mensen die Hem volgen, die zich laten discipelen of anderen gaan discipelen. Jezus reikt ons dan ook aan het einde van het Mattheüsevangelie de juiste volgorde aan hoe te evangeliseren.&nbsp; Stap 1 Discipelen:		&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Relatiegericht; in contact komen, het leven delen, de ander vormen en een weg aanleren. In eenverhouding van meester - leerling Stap 2 Dopen:&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Keuze en toewijdingsgericht; Stap 3 Onderwijzen:&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Kennisgericht; het overdragen van kennis, uitleggen, bewaren van de principes en waarden. In eenverhouding van docent – leerling Het Hebreeuwse gedachtegoed wat hieronder verborgen is:&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;in relatie staan -&gt; je leven toewijden -&gt; zorgvuldig bewaren Discipelen is relatiegerichtDiscipelschap begint altijd met gericht zijn op de ander, het openstaan voor en het opbouwen van een relatie met diegene. Jezus laat dat tijdens Zijn leven op aarde duidelijk aan ons zien. Hij begon met het roepen van Zijn volgelingen: ‘Kom achter Mij’ (Mattheüs 4:19). Jezus ging hen daarna voor, leerde hen onderweg steeds beter kennen en ook Zijn leerlingen leerde steeds meer van Hem. Zij leerden in eerste instantie door in de nabijheid van Jezus te zijn. In het begin gaat het bij discipelen veel meer over levensoverdracht dan informatieoverdracht. Discipelschap is leren wandelen in Gods weg. Het Hebreeuwse woord wat dit tot uitdrukking brengt is ‘halach הלך’ wat betekent gaan, wandelen, voortbewegen. Het is God die wandelt en de zondaar opzoekt. Zoals God wandelt in de Hof van Eden en Adam en Eva opzoekt nadat ze in zonde waren gevallen (Genesis 3:8). Er staat ook dat Henoch, Noach, en de aartsvaders wandelden met God. En Psalm 1 begint met ‘Welzalig de man die niet wandelt in de raad van de goddelozen’. Het is God de Vader die Zijn kind bij de hand neemt en is de Meester die de leerling meeneemt in Zijn beroep. Discipelschap is leren lopen in Gods nabijheid. Zonder relatie is er geen vorming en zonder nabijheid geen navolging. In het Hebreeuwse denken is dan ook de eerste vraag: hoe wandel je? in plaats van het Westerse denken: Is het waar? Dopen is keuzegerichtDopen is een bewust moment om vol voor Jezus Christus te gaan en met Hem te wandelen en je verder toe te wijden. Het markeert het afscheid nemen van het oude leven en toewijden aan je nieuwe leven in Jezus Christus. Niet dat de fase van discipelen dan is afgesloten. Deze loopt als een onderlaag je leven lang door. Dopen en jezelf toewijden is niet alleen een eenmalige fysieke keuze maar het zijn ook de honderd keuzes die je dagelijks maakt om je steeds verder toe te wijden. Onderwijzen is kennisgerichtOnderwijs geven heeft als doel om God en Zijn wil beter te leren kennen. Het is een verantwoordelijkheid om door te geven, om te bewaren wat ontvangen is, je kennis en inzicht te vergroten. Onderwijs is belangrijk om de Bijbel en zijn waarden en principes goed uit te leggen. Hier is meer sprake van de verhouding van docent-leerling. Onderwijs is belangrijk. De eerste vijf boeken van de Bijbel worden de Thora genoemd. Thora betekent ook wel 'instructie' en 'onderwijs'. En Paulus zegt dat je ook de fase hebt dat je in staat moet zijn om vast voedsel te nuttigen. Je mag erop vertrouwen dat de onderlaag van relatie en toewijding de bovenlaag van onderwijs kunnen dragen.De belofte die Jezus geeft als je deze stappen neemt:‘En zie, Ik ben met u al de dagen, tot de voleinding van de wereld’&nbsp;Mattheus 28:20

<blockquote>Ga dan heen, onderwijs al de volken, hen dopend in de Naam van de Vader en van de Zoon en van de Heilige Geest, hun lerend alles wat Ik u geboden heb, in acht te nemen. En zie, Ik ben met u al de dagen, tot de voleinding van de wereld. Amen</blockquote>&nbsp;AchtergrondplaatjeMattheüs schrijft zijn evangelie met het Hebreeuwse gedachtegoed, gericht op de Joodse lezer. Hij vertelt dat de elf overgebleven discipelen zich hadden verzameld in Galilea waar Jezus ze ontboden had. Een aantal dagen ervoor had Jezus tegen hen gezegd: ‘Ik zal de Herder slaan en de schapen van de kudde zullen uiteengedreven worden. Maar nadat Ik opgewekt zal zijn, zal Ik u voorgaan naar Galilea’ (Mattheüs 26:31-32). Hieruit is een belangrijk principe te halen: De vijand drijft uiteen maar de Herder brengt bijeen Dit principe werkt tot vandaag de dag door, in de gemeente, in het gezin en zelfs in het innerlijk van de mens. Waar verdeeldheid, verwarring en verstrooiing optreden, is de hand van de vijand herkenbaar. Waar herstel, samenbinding en richting ontstaan, daar is de Herder aan het werk. Deze tekst die Jezus aanhaalt is gebaseerd op een tekst van de profeet Zacharia 13:7-9 waar beschreven wordt dat het volk van God ontstaat. ‘Het zal Mijn Naam aanroepen en Ik zal het verhoren. Ik zal zeggen: ‘Dit is Mijn volk; en zij zullen zeggen: De HEERE is mijn God.’&nbsp;Ook hieruit is ook een belangrijk principe te halen: <blockquote>God aanroepen en Hij zal verhoren, God zal hen erkennen en zij zullen God erkennen</blockquote> InhoudJezus geeft een opdracht aan het einde van het Mattheüsevangelie gericht op het verspreiden van het evangelie: onderwijzen, dopen, leren. Het Griekse woord wat gebruikt wordt voor onderwijzen is 'discipelen' en voor leren kun je ook prima het woord 'onderwijzen' gebruiken.Deze drie opdrachten kun je niet los zien van elkaar. Het is duidelijk een drietrap vanuit het Hebreeuwse gedachtegoed (artikel hierover volgt nog). Met een begin, een midden en een eind. Het draait om de middelste, om redding, de doop en het erkennen van God de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. Het begint in relatie en het doel is om meer te weten te komen van God.&nbsp; Stap 1: Discipelen: Meester - leerling / Relatiegericht; het leven delen, vormen en een weg aanleren.Stap 2: Dopen: Keuze en toewijdingsgericht;Stap 3: Onderwijzen:	Docent - leerling / Kennisgericht; overdragen kennis, uitleggen, bewaren van de principes en waarden. PlaatsenJezus geeft in deze tekst het stokje door aan zijn discipelen. Om het ontstaan van de gemeente van Christus door te zetten. Evangelisatie is daarbij noodzakelijk en is opgebouwd uit een vaste volgorde van discipelen, dopen en onderwijzen. Deze drie zijn ook de basis van de gemeente van Jezus Christus. Zijn we een familie? Maken we dagelijks juiste geloofskeuzes? Hebben we honger om God beter te leren kennen?

InleidingIn het vorige artikel stonden we stil bij de kaders die God aan de mens gegeven heeft. We hebben gezien dat deze regels en richtlijnen geen vloek zijn maar een zegen. Kaders maken het leven niet beperkter en kleiner, maar juist krachtiger en voller. Ze zorgen er bijvoorbeeld voor dat leegte veranderd in ruimte, dat geluid betekenis krijgt in woorden, en dat bij wie de verantwoordelijkheid ligt helder is. Zonder kaders vervaagt het onderscheid en verdwijnt de houvast. Bewegen binnen Gods kaders is een must en geen vrijblijvende keuze, maar een noodzakelijke weg. Dwalen buiten die kaders is niet neutraal, maar onverstandig, vernietigend en zondig. Achter Gods geboden ligt liefde. Zoals een vader zijn kinderen beschermt door grenzen te stellen, zo geeft God richting, begrenzing en houvast. Toch zien we in onze tijd een grote weerstand tegen deze kaders. In de samenleving, in de kerk en in het persoonlijke geloofsleven worden Gods regels en richtlijnen ter discussie gesteld, afgezwakt, verlegd of zelfs volledig afgebroken. Het wordt vaak gepresenteerd als vooruitgang, als vrijheid of als ontwikkeling. Maar wat gebeurt er werkelijk wanneer Gods kaders vervagen of zelfs helemaal verdwijnen? Wat is de prijs die we dan betalen? De gevolgen van zondeOm te begrijpen wat er gebeurt als Gods kaders verdwijnen is het goed om het verhaal van Adam en Eva erbij te nemen. Eva en daarna ook Adam namen van de vrucht van de boom van de kennis van goed en kwaad. Daarmee gingen zij rechtstreeks in tegen de regel die God aan hen had gesteld: ‘Van alle bomen van de hof mag u vrij eten, maar van de boom van de kennis van goed en kwaad, daarvan mag u niet eten, want op de dag dat u daarvan eet, zult u zeker sterven.’ (Genesis 2:16–17). De gevolgen van deze ongehoorzaamheid waren desastreus.De relatie met God werd verbroken, de aarde werd vervloekt en de mens werd sterfelijk. Wat begon met één overtreding had verstrekkende en blijvende consequenties. Het overtreden van Gods regels en richtlijnen is zonde. Zonde is ten diepste het afkeren van God. Het is een menselijke overtuiging dat die zelf wel kan bepalen wat goed en kwaad is. Het beter denken te weten dan God, dat is een hoogmoedige houding. Ingaan tegen God heeft altijd gevolgen, zowel voor het individu als voor een collectief zoals een kerk. We onderscheiden hier vier fundamentele gevolgen: 1. ScheidingZonde brengt allereerst scheiding. Er ontstaat afstand tussen God en de mens. Er ontstaan breuken in relaties tussen mensen en zelfs binnenin de mens is er strijd gaande tussen het vlees en de geest. In de maatschappij is dat terug te zien, kerken zijn verdeeld en scheuren, huwelijken gaan kapot. Maskers worden opgezet, gevoelens verborgen, waarheid wordt ingeruild voor leugen en echtheid voor schijn. De openheid en eerlijkheid verdwijnt en de geslotenheid en angst winnen terrein. Binnen de kerk ontstaat een kloof tussen belijden en leven, tussen wat wordt uitgesproken en wat daadwerkelijk wordt geleefd.Mattheus 12:25Ieder koninkrijk dat tegen zichzelf verdeeld is, wordt verwoest; en geen enkele stad of geen enkel huis dat tegen zichzelf verdeeld is, zal standhouden. 2. SlavernijEen ander gevolg van het verdwijnen van Gods kaders is dat de gebondenheid toeneemt en de vrijheid verdwijnt. Het is belangrijk om te beseffen dat kaders herkenbaarheid geven. Net zoals een landgrens een afbakening is tussen het ene land en het andere. Door het verdwijnen van de kaders kunnen we niet goed meer onderscheiden wat de wil van God is en wat niet. In het land van God is vrijheid maar in de wereld heerst slavernij.Slavernij kan zich uiten in verslavingen aan middelen, maar ook aan geld, macht, beeldschermen, status of seks. Evenzeer kunnen ideeën, ideologieën of spirituele stromingen afgoden worden. Ze beloven en beroven vrijheid. Wat begint als een keuze om tegen God in te gaan, eindigt als een macht die over je heerst. <blockquote>Johannes 8:34</blockquote><blockquote>Jezus antwoordde hun: Voorwaar, voorwaar, Ik zeg u: Ieder die de zonde doet, is een slaaf van de zonde.</blockquote> 3. SchadeZonde laat zichtbare en tastbare sporen na. Niet alleen bij degene die een keuze maakt om tegen God in te gaan maar ook bij betrokkenen, zoals familie, relaties en de gemeenschap. Het brengt schade toe aan het geloofsleven, de relatie met God en het functioneren als gelovige. De schade kan zich uiten op vele terreinen: lichamelijke en mentale gezondheid, emoties, financiën, huisvesting, geestelijk leven, leer, ontlopen van verantwoordelijkheden en verbondenheid met andere mensen. <blockquote>Johannes 10:10</blockquote><blockquote>De dief komt alleen maar om te stelen, te slachten en verloren te laten gaan; …</blockquote> 4. SchuldZonde geeft ook schuld. Je komt in het krijt te staan bij iemand. Schuld tegenover God en ook schuld tegenover anderen. Schuld drukt, verlamt en roept schaamte op. De natuurlijke reactie is: verbergen, ontkennen en rationaliseren. We proberen onze keuzes goed te praten en gaan geloven in onze eigen leugens, in onze eigen waarheid. Tegelijk beschadigen we het vertrouwen van anderen, wat nieuwe schuld veroorzaakt. Zo ontstaat een vicieuze cirkel waarin schuld zich opstapelt en er verharding optreedt. <blockquote>Spreuken 21:2</blockquote><blockquote>Al zijn wegen zijn iemand recht in zijn eigen ogen, maar de HEERE toetst de harten.</blockquote> De duivel is uit op de vernietiging van Gods werk, dus ook van de mens. Dat doet hij niet zo zeer door openlijke confrontatie, maar vermomd en door twijfel te zaaien van Gods kaders: ‘Is het wel zo…?’, ‘Heeft God het echt goed met je voor…?’, ‘Iedereen eet van die vrucht, het kan toch geen kwaad…?’, ‘Gods woord is toch niet meer van deze tijd?’. Het zijn vragen die niet voortkomen uit een zoektocht naar waarheid, maar om vertrouwen in God te ondermijnen. De Bijbel zegt dat de mens van de wetteloosheid moet worden geopenbaard. ‘…de tegenstander, die zich ook verheft boven al wat God genoemd of als God vereerd wordt, zodat hij als God in de tempel van God gaat zitten en zichzelf als God voordoet.’ 2 Thessalonicenzen. 2:4.God geeft kaders met een doel zodat ze gevuld kunnen worden en ook leven kunnen voortbrengen. In Gods woord staan vele regels en richtlijnen maar ook in de schepping zien we kaders terugkomen. Bijvoorbeeld in de eerste drie scheppingsdagen. Daar worden de kaders vastgesteld. In de volgende drie dagen worden die kaders gevuld. De mens is stof, maar de levensadem in hem maakt hem levend. Wet en Geest horen bij elkaar. Kaders en vulling daarvan zijn twee kanten van één munt. Het een kan niet zonder de ander.Wanneer kaders van God ter discussie worden gesteld, afgezwakt of afgebroken, verdwijnt ook de mogelijkheid om ze te vullen. Liefde verdwijnt en de mens gaat op in de wereld die God verwerpt. <blockquote>1 Johannes. 3:4</blockquote><blockquote>Ieder die de zonde doet, doet ook de wetteloosheid; want de zonde is de wetteloosheid.</blockquote> ConclusieHet verdwijnen van Gods kaders vindt zijn wortel in hoogmoed. De mens denkt zelf wel te kunnen bepalen wat goed is en wat niet. Ingaan tegen God blijft nooit zonder gevolgen. Het leidt onvermijdelijk tot een combinatie van scheiding, slavernij, schade en schuld. Mensen raken geïsoleerd en eenzaam, worden gebonden en stuurloos verliezen wat van waarde is en komen diep in schuld te staan tegenover God en tegenover elkaar. God raakt uit zicht, Jezus wordt een onbekende en de Heilige Geest krijgt geen ruimte meer om te leiden. Kerken en gelovige worden krachteloos omdat de kaders van God niet gevuld kunnen worden. AanbevelingenVoor de gelovige en voor de gemeente ligt hier een duidelijke taak. Zoals Adam en Eva geroepen werden uit de bosjes tevoorschijn te komen, zo worden wij geroepen om uit de verborgenheid te stappen, om te komen tot vergeving en herstel. Bidt tot God en vraag: Welke kaders hebben wij laten verdwijnen?Dit vraagt om verootmoediging, om op de knieën gaan en God opnieuw de plaats geven die Hem toekomt. Het vraagt om het openen van Gods Woord en het herontdekken van de kaders die Hij in liefde heeft gegeven. Je weet namelijk pas als je iets kwijt bent als je het ook mist.Lees Genesis 3 aandachtig. Bestudeer hoe de duivel te werk gaat en laat goed tot je doordringen hoe vernietigend het is om tegen God in te gaan.

<h2>Inleiding</h2>Onze tijdsbeleving en manier van denken zijn van groot belang voor hoe we met Bijbelteksten omgaan. Het Westerse denken wordt in sterke mate bepaald door lineair denken. We denken in oorzaak-gevolg en begin-einde. Hierdoor missen we vaak de onderliggende cyclische patronen in de Bijbel. Zo zeggen we bijvoorbeeld over sommige profetieën ‘die zijn al vervuld’, waarmee we suggereren dat dit een afgeronde zaak is. In het cyclische denken krijgen profetieën echter steeds weer een verdiepende vervulling en komen deze vaak op vaste tijden van de cyclus naar voren. Dit is maar één voorbeeld dat laat zien hoe belangrijk dit verschil in denken is. Naast het cyclische denken treffen we zeker ook een lineaire lijn aan in de Bijbel: de geschiedenis kent een begin en een einde. En we bewegen ons over de kalender in de richting van het einde, waarin alle dingen vervuld zullen zijn. In dit artikel willen we ons afvragen hoe het cyclische en het lineaire denken zich tot elkaar verhouden. Aan de hand van het belangrijke getal zeven laten we zien hoe de lineaire en cyclische structuur naar voren komt.<h2>&nbsp;</h2><h2>Cyclisch én lineair denken</h2>Hoewel zaken en gebeurtenissen zich steeds weer in een vaste structuur herhalen, zit er wel degelijk een voorwaartse beweging in. Je zou het kunnen beschouwen als een spiraalvorm, waarbij iedere cirkel zich op een hoger niveau bevindt. Ieder jaar vier je de feesten opnieuw, maar ieder jaar groeit jouw begrip ervan. Iedere dag gaat de zon opnieuw op, maar alles beweegt zich in de richting van de grote, nieuwe morgen, waarbij de heerlijkheid van God het licht van deze wereld zal zijn. Iedere dag zijn we daar een dagje dichterbij gekomen. In de Bijbel komen we veel getal-structuren tegen, die ons laten zien dat het cyclische denken en het lineaire denken in de Bijbel gecombineerd worden. Vandaag willen we inzoomen op het bijzondere getal zeven. Het getal van volheid en voltooiing. Dit getal komen we door de hele Bijbel heen tegen. Steeds komen zaken in zevenvoud naar voren. Wanneer we de structuur van deze zeven begrijpen, beginnen we te zien dat al deze zevenvoudige structuren met elkaar te maken hebben en geleidelijk te begrijpen hoe het werkt. De één kan nooit de twee worden en de drie wordt nooit de vier. Er zit altijd een vast principe en indeling achter. Hierin komt het cyclische en het lineaire denken naar voren: Als we van een lineair patroon uitgaan, dan is de zevende van de rij de meest belangrijke. Daar werkt alles naartoe. Dit zien we al in de scheppingsdagen terug: in zes dagen wordt de wereld geschapen, maar alles loopt uit op de zevende dag, namelijk de shabbat. Dan komt de hele schepping tot rust en tot haar voltooiing. Deze zevende dag staat apart van alle andere dagen.Sowieso geldt het principe: dat wat apart staat, daar gaat het om. Het apart gezette springt eruit en kan ‘heilig’ genoemd worden. Immers, ‘heilig’ betekent ‘apart gezet’. De shabbat springt er dus uit. Zo springt ook het laatste van de zevende Bijbelse feesten die God ingesteld heeft eruit: het Loofhuttenfeest. Het is het feest dat naar het zevende millennium verwijst, het Messiaanse Rijk, waarin Jezus op aarde zal regeren. In dit feest komen alle zegeningen van de voorgaande feesten samen. Dit is het meest vreugdevolle en zegenrijke feest. Als we van een cyclisch patroon uitgaan, dan zouden we verwachten dat de vierde van de reeks eruit springt en apart staat van de rest. De vierde is namelijk de middelste van de zeven. De andere zes getallen cirkelen daar als het ware omheen. Dit zien we dan ook gebeuren in de Bijbel. De zevende staat apart, maar de vierde ook. Deze vierde staat centraal in de reeks van zeven.Als we bijvoorbeeld naar de Bijbelse feesten kijken, dan zien we dat er drie voorjaarsfeesten zijn: Pesach, Feest van de Eersteling en Ongezuurde Broden Feest. Ook zien we dat er drie najaarsfeesten zijn: Bazuinenfeest, Grote Verzoendag en Loofhuttenfeest. De voorjaarsfeesten vinden allemaal in de eerste maand plaats en de najaarsfeesten allemaal in de zevende maand. En daar midden tussenin staat helemaal apart, in de derde maand, het Wekenfeest. Dit feest is ook wel bekend geworden als het Pinksterfeest. Dit feest is in zekere zin het hoogtepunt van alle feesten, want daarin wordt de Thora gegeven en de Heilige Geest uitgestort. God Zelf komt tussen de mensen wonen en ín ons wonen. Ook in de scheppingsdagen zien we dit principe terug. Op de vierde dag verschijnen de hemellichten, die regeren over de dagen, jaren, seizoenen, oriëntatie en feesten. Deze staan symbool voor de hemelse machten van God en de engelen, die de aarde besturen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat Jezus nu juist in het vierde millennium op aarde geboren wordt. Midden in de tijd, op het hoogtepunt, verschijnt de Messias en wandelt te midden van ons rond. Het Woord in mensenvlees, volledig gevuld met de Heilige Geest, komt in ons midden wonen. Dat is het hoogtepunt van de aardse geschiedenis. Zo zien we in de Bijbel dat de zevende apart staat en dat het draait om de vierde van de reeks. We kunnen dit principe terugvinden in de vele zevenvoudige structuren, die de Bijbel rijk is. Dit laat ons zien dat de Bijbel zowel cyclisch als lineair denkt. Alles draait bij het getal zeven in cirkels rondom de vierde van de reeks. Steeds herhalen die cirkels zich. Maar alles loopt ook uit op de zevende, daar waar de reeks eindigt en haar volle vervulling vindt. Zowel Wekenfeest (de vierde) als Loofhuttenfeest (de zevende) zijn het hoogtepunt van de feesten. Zowel de vierde als de zevende scheppingsdag zijn het hoogtepunt van de schepping. Alles gebeurt steeds opnieuw, zodat de Prediker zegt: Er is niets nieuws onder de zon (Prediker 1:9) en: Wat er is, was er al, en wat er zijn zal, is er al geweest (Prediker 3:15). En toch zegt God in Jesaja 43:18-19 ook: Denk niet aan de dingen van vroeger, let niet op de dingen van het verleden. Zie, Ik maak iets nieuws. Nu zal het ontkiemen. Zult u dat niet weten? Het is allebei tegelijk waar. Als we gaan leren om het cyclische en lineaire denken te combineren, dan zullen we dit begrijpen en de Bijbel beter verstaan en ook beter instaat zijn om het in ons leven in te passen. <h2>Conclusie</h2>Zo zien we in de zevenvoudige structuur van de scheppingsdagen (Genesis 1) en de feesten van de Heer (Leviticus 23) dat het cyclische en lineaire denken in de Bijbel gecombineerd worden. Dit schept ruimte voor een steeds aanvullende en verdiepende vervulling van het profetisch Woord en een begrip van cyclische tijdspatronen in de geschiedenis. Anderzijds geeft dit focus op het einde, waar de wereldgeschiedenis zich naartoe beweegt: de wederkomst van Jezus en het aanbrekende Koninkrijk.&nbsp;<h2>Advies</h2>Ga eens na waar het getal zeven in de Bijbel zoal naar voren komt. Herken je de cyclische en lineaire structuur in deze Bijbelgedeeltes? Helpt dit jou om de tekst beter te begrijpen? Voorbeelden zijn: de zevenvoudige Geest (Jesaja 11:2, Openbaring 4:5), de zeven kruiswoorden, de zeven gemeentes in Openbaring, de zeven geslachten van Abraham tot Mozes, etc.

Bij de Naamdragers staat het Woord van God centraal: de bron van leven en waarheid. Wij geloven dat wie zich verdiept in Gods Woord, dichter bij Jezus Christus komt en steviger gaat staan in geloof. Daarom moedigen we je aan om zelf aan de slag te gaan — door te onderzoeken, te ontdekken en toe te passen.Wie de grondtekst bestudeert, komt dichter bij de oorspronkelijke betekenis en leert de kracht van Gods Woord dieper verstaan. Enerzijds is het waardevol om tekst bij tekst te bestuderen, zodat de Schrift in de zin zichzelf uitlegt. Anderzijds helpt het om de grote lijn te zien, waardoor de samenhang zichtbaar wordt en Gods plan zich stap voor stap aan je openbaart.De waarheid vraagt om onderscheidingsvermogen. Daarom willen we helpen om dwaalleer te herkennen en bij te sturen, zodat ons geloof stevig geworteld blijft in de zuivere waarheid van Zijn Woord.Bij De Naamdragers is het Woord niet alleen een studieobject, maar ook een levende stem die spreekt, leidt en vernieuwt.

Voor ieder die verlangt naar meer inzicht, verdieping en verbondenheid met Gods Woord. Samen ontdekken we de rijkdom van Zijn Woord.

Ontdek meer

Zelf aan de slag

De grondtekst

Tekst bij tekst

De grote lijn

Tackelen dwaalleer

Werk verder op Het Woord-platform

Artikelen over Het Woord

Psalm 23 – Scepter of stok?

Mattheüs 28:19-20

Cyclisch en lineair denken in de Bijbel

Inleiding - Het Woord

Sprekers over Het Woord

Erik Smit

Jan-Willem van den Bosch

Steun ons werk

Nieuwsbrief